Bilgisayar İncelemesi

Bilgisayar İncelemesi

 

Bilgisayar İncelemesi ve Adli Bilişim Analizi

Bilgisayarlar, adli ve hukuki olaylarda önemli miktarda dijital veri barındırabilen delil kaynaklarıdır. Masaüstü ve dizüstü bilgisayarlar, iş istasyonları ve uygun diğer bilgisayar sistemleri üzerinde bulunan veriler, incelemenin amacı doğrultusunda adli bilişim yöntemleri kullanılarak incelenebilmektedir.

Bilgisayar incelemelerinde cihazın ve veri yapısının durumuna göre; kullanıcı dosyaları, belgeler, fotoğraflar, videolar, internet geçmişi, uygulama verileri, kullanıcı hesapları, USB ve diğer harici cihaz bağlantıları, dosya oluşturma-değiştirme tarihleri, sistem kayıtları (loglar) ve silinmiş verilere ilişkin bulgular araştırılabilmektedir.

Adli İmaj Alma ve Delil Bütünlüğü

Dijital delilin bütünlüğünün korunması amacıyla uygun durumlarda veri depolama birimlerinin adli kopyası (forensic image) oluşturulur. İncelemelerin mümkün olduğunca orijinal veri kaynağı yerine oluşturulan adli kopya üzerinde gerçekleştirilmesi amaçlanır.

Elde edilen adli kopyanın bütünlüğünün doğrulanmasında hash değerlerinden yararlanılarak inceleme sürecinin teknik olarak doğrulanabilir ve denetlenebilir olması sağlanır.

Silinmiş Verilerin İncelenmesi

Bilgisayarlarda silinmiş belge, fotoğraf, video ve diğer dosyaların tespit edilmesine ve teknik olarak mümkün olması hâlinde elde edilmesine yönelik incelemeler gerçekleştirilebilir.

Silinmiş verilerin elde edilebilirliği; kullanılan depolama teknolojisine, dosya sistemine, silme yöntemine ve silme işleminden sonra cihazın kullanım durumuna bağlıdır. Bu nedenle silinmiş verilerin tamamının geri getirilebileceğine ilişkin kesin sonuç verilmesi teknik olarak mümkün değildir.

İnternet ve Kullanıcı İşlemlerinin İncelenmesi

İnceleme kapsamında teknik olarak erişilebilir olması hâlinde internet tarayıcı geçmişi, indirilen dosyalar, ziyaret edilen adreslere ilişkin kayıtlar, kullanıcı oturumları ve sistem üzerindeki kullanıcı faaliyetlerine ilişkin dijital izler değerlendirilebilir.

USB ve Harici Cihaz Bağlantılarının İncelenmesi

Bilgisayara bağlanan USB bellekler, harici diskler ve diğer depolama cihazlarına ilişkin sistem üzerinde bulunan kayıtlar incelenebilir.

Bu kayıtlar, belirli bir cihazın bilgisayarla ilişkilendirilmesi ve bağlantıya ilişkin tarih-zaman bilgilerinin değerlendirilmesi açısından önem taşıyabilir.

Sistem ve Log Kayıtlarının İncelenmesi

İşletim sistemi ve uygulamalar tarafından oluşturulan sistem kayıtları (loglar), olay kayıtları ve diğer teknik kayıtlar, olayın niteliğine göre incelenerek bilgisayar üzerinde gerçekleştirilen işlemlere ilişkin teknik bulgular araştırılabilir.

Raporlama

İnceleme sonucunda kullanılan yöntemler, gerçekleştirilen işlemler ve tespit edilen dijital bulgular teknik olarak değerlendirilerek raporlanır. Dosyanın niteliğine ve talebe göre elde edilen sonuçlar teknik inceleme raporu, uzman mütalaası veya bilirkişi değerlendirmesi kapsamında sunulabilir.